Á morgunverðarfundi Kristrúnar Frostadóttir forsætisráðherra í flugstöðinni á Akureyrarflugvelli 22. maí 2025 svaraði ráðherra með eftirfarandi hætti þegar spurt var að því hvort það stæði til að staðsetja eina af þyrlum Landhelgisgæslunnar á Akureyrarflugvelli: „Það stendur til að gera þetta. Ég styð þetta heilshugar.“ Þetta góða svar vakti upp miklar vonir hjá okkur sem höfum barist fyrir því að þetta verði að veruleika. Flugstöðvarfundurinn Forsætisráðherra sagði jafnframt á flugstöðvarfundinum að samþykkt hefði verið varanleg viðbótarfjárveiting til Landhelgisgæslunnar sem gæti meðal annars fjármagnað viðveru áhafna á Akureyri. Forsætisráðherra lýsti málinu sem „risastóru öryggismáli“ og sagði staðsetningu þyrlu fyrir norðan falla vel að því markmiði að styrkja núverandi viðbragðsgetu, leit og björgun og mikilvæga innviði landsins. Akureyri.net fjallaði um málið á sínum tíma. Það var ekki að sjá nein merki um að þyrla væri á leið norður í þeim fjárlögum sem voru lögð fram tæpum fjórum mánuðum síðar haustið 2025 í fjárlagafrumvarpinu fyrir árið 2026. Í fjármálaáætluninni fyrir árin 2027-2031 sem var lögð fram í apríl síðastliðnum og samþykkt júní voru heldur engin merki að fjármagni yrði varið í verkefnið. Í byrjun síðustu viku var fjárlagafrumvarpið kynnt og umræða um frumvarpið hófst í þingsal undir lok síðustu viku. Í þeirri umræðu spurði bréfritari dómsmálaráðherra að því hver staða málsins væri á þessum tímapunkti. Það kom fram í máli ráðherrans að í framlögðu fjárlagafrumvarpi fyrir árið 2027 væri ekki gert ráð fjárveitingum til verkefnisins. Þingsályktunin Í þessari viku mun þingsályktunartillaga mín um fasta starfsstöð þyrlu Landhelgisgæslunnar á Akureyri koma fram í fimmta skiptið á Alþingi. Tillagan gengur út á að Alþingi álykti að fela dómsmálaráðherra að beita sér fyrir því að Landhelgisgæslan komi upp fastri starfsstöð fyrir eina af þyrlum sínum á Akureyri í samstarfi við hagaðila á Akureyri. Í greinargerð þingsályktunar kemur m.a fram: ,,Það sjónarmið að hafa þyrlu á Akureyri hefur einnig komið fram í ýmsum skýrslum. Vinnuhópur um skipulag sjúkraflutninga og bráðaþjónustu utan spítala á Norðurlandi benti árið 2009 á þann veikleika sem felst í því að allar björgunarþyrlur þjóðarinnar séu staðsettar í Reykjavík. Annar verkefnahópur um endurskipulagningu sjúkraflutninga taldi árið 2012 að stefna ætti að því að sjúkraflug með þyrlum og flugvélum yrði bæði á Akureyri og í Reykjavík. Þegar byggja átti upp þyrluflota Landhelgisgæslunnar við brottför varnarliðsins ályktuðu ýmis samtök og stofnanir um að skynsamlegt væri að hafa fleiri en eina starfsstöð á landinu fyrir björgunarþyrlur til að stytta björgunartíma. Landspítali í Reykjavík benti á að í ljósi mikilvægis jöfnunar á heilbrigðisþjónustu landsmanna skyldi þyrla vera staðsett á Akureyri. Félag skipstjórnarmanna og Sjómannasamband Íslands tóku meðal annars undir það. Landsþing Slysavarnafélagsins Landsbjargar hvatti einnig til þess að tryggð yrði staðsetning björgunarþyrlu annars staðar en á suðvesturhorninu. Samtök útgerðarmanna vildu þyrlu á landsbyggðinni til að auka öryggi og margfalda þjónustugetu. Skuldbindingar Íslands við Atlantshafsbandalagið Á vettvangi Atlantshafsbandalagsins hefur Ísland skuldbundið sig til að verja 1,5% af vergri landsframleiðslu til uppbyggingar öryggistengdra innviða, viðnámsþróttar og áfallaþols. Fjármunina eigum við meðal annars að nýta til að styrkja getu Íslands til að sinna samstarfi við vina- og bandalagsþjóðir okkar í NATO. Föst starfsstöð þyrlu Landhelgisgæslunnar á Akureyri fellur vel að þessum markmiðum. Hún myndi styrkja björgunargetu á landi og sjó, bæta viðbragðstíma á Norður- og Austurlandi og efla sjúkraflug, löggæslu og almannavarnir. Jafnframt myndi þyrlan bæta getu Íslands til að taka þátt í sameiginlegum verkefnum, æfingum og viðbrögðum með vinaþjóðum okkar á Norður-Atlantshafi og norðurslóðum. Ný starfsstöð Landhelgisgæslunnar Akureyri væri mikilvægur þáttur í að efla þjóðaröryggi Íslands, styrkja áfallaþol og efla samstarf okkar innan Atlantshafsbandalagsins. Það er ljóst að í þeirri fjármálaáætlun fyrir árin 2027-2031 sem samþykkt var í júní og ummælum dómsmálaráðherra að ekki er gert ráð fyrir að fara í verkefnið að koma upp starfsstöð á vegum Gæslunnar á þessu kjörtímabili og eftirláta næstu ríkisstjórn að uppfylla skuldbindingar Íslands fyrir 2035 gagnvart NATO á næstu kjörtímabili. Njáll Trausti Friðbertsson alþingismaður Sjálfstæðisflokksins í Norðausturkjördæmi

Nýafstaðin þjóðaratkvæðagreiðsla staðfesti nokkuð mun stærra en hver afstaða þjóðarinnar sé til ESB. Hún afhjúpaði efnahagslega og samfélagslega gjá sem hefur smám saman myndast milli höfuðborgarinnar og annarra landshluta. Niðurstaða kosninganna eftir kjördæmum leiddi þetta bersýnilega í ljós. Annars vegar er auðlinda- og útflutningshagkerfi víða um land sem skapar stærstan hluta gjaldeyristekna þjóðarinnar (Nei), og hins vegar er stjórnsýslu-, sérfræði- og þjónustuhagkerfið sem þjappast hefur saman á suðvesturhorninu (Já). Eitt land en tvö ólík hagkerfi Sjávarútvegur, fiskeldi, orkufrekur iðnaður og stór hluti náttúrutengdrar ferðaþjónustu byggjast á auðlindum og samfélögum hringinn í kringum landið sem skapa um 60% útflutningsverðmæta. Á þessum svæðum býr um þriðjungur þjóðarinnar. Fyrir sjávarbyggðir eru fiskveiðistjórnun og yfirráð yfir auðlindum ekki fræðilegar vangaveltur um einstakar málsgreinar heldur dauðans alvara um afkomu og lifibrauð. Fyrir landbúnaðarsvæði Íslands (Eyjafjörður, Suðurland) er evrópsk landbúnaðarstefna ekki fjarlægt mál frá Brussel, heldur nokkuð sem snertir atvinnu og framtíð samfélagsins beint. Lambið og fiskurinn verður ekki til í frystinum í Bónus frekar en að hagvöxtur sé búinn til í Fjármálaráðuneytinu. Á höfuðborgarsvæðinu er meiri áhersla á sérfræðivæðingu, menntun, alþjóðleg sérfræðistörf, fjármál, fjárfestingar og fleiri tækifæri fyrir fólks og þekkingarflutning. Afleiðingin er að um 70% ríkisstarfa eru á höfuðborgarsvæðinu, þar sem um 64% landsmanna búa. Þar eru ráðuneytin, stærstur hluti miðlægrar stjórnsýslu, háskóla, fjármálaþjónustu, höfuðstöðva fyrirtækja og sérfræðistarfa. Það væri einfalt að álykta að Reykjavík sé „alþjóðleg“ en landsbyggðin í torfkofa, svo nýleg samlíking sé notuð. Svo er þó ekki. Mörg alþjóðlegustu fyrirtæki Íslands starfa einmitt utan höfuðborgarinnar í sjávarútvegi, fiskeldi, orku, iðnaði og ferðaþjónustu. Munurinn á þessum tveimur hagkerfum gæti fremur falist í því hvernig fólk tengist alþjóðahagkerfinu og hvaða áhættu það ber af breytingum í umhverfinu (sbr ESB aðild). Ríkið sjálft hefur áhrif Samþjöppun opinberra stofnana og fjárfestinga á höfuðborgarsvæðinu hefur átt sér stað á undanförnum áratugum í einhvers konar þverpólitísku andvaraleysi. Ég ætla engum að stíma með galopin augu í átt að núverandi ósjálfbæru stöðu, en einhverra hluta vegna hefur þessari þróun verið leyft að gerast. Er það þverpólitískt getuleysi fremur en andvaraleysi? Vantar pólitískan pung til að horfa yfir hólinn? Það gefur augaleið, að ef um 70% ríkisstarfa eru á höfuðborgarsvæðinu hefur það áhrif á vinnumarkaðinn. Opinber störf skapa eftirspurn eftir menntuðu fólki, styðja við þjónustufyrirtæki og gera vinnumarkaðinn fjölbreyttari, sem aftur hefur mikil og staðbundin áhrif á húsnæðismarkað og afkomu fólks á svæðinu. Til verður landfræðilega einangruð hagvaxtarbóla sem hefur m.a. leitt til til þess að borgin hefur verið að rifna á saumunum undanfarna áratugi. Sérfræðingur getur frekar flutt á stað þar sem hann veit að fleiri en einn atvinnurekandi þarfnast þekkingar hans. Sama gildir um maka hans. Störf kalla á fólk. Fólk kallar á þjónustu. Stærri vinnumarkaður kallar á fyrirtæki. Fyrirtæki skapa fleiri störf. Þannig myndast sjálfbært hringrásarhagkerfi á afmörkuðu svæði. Þetta er ein helsta skýringin á styrk Reykjavíkur. Verkefni okkar til framtíðar á að vera að skapa fleiri slíkar hringrásir víðar um land og samþætta þær svo á raunhæfan og þjóðhagslega hagkvæman hátt. Aðgengi og innviðir eru lykilatriði Efling millilandaflugs víðar um land er hluti af því verkefni. Nánast allt millilandaflug Íslands hefur um áratugaskeið verið byggt upp í Keflavík. Það hefur reynst þjóðinni verðmætt en jafnframt veitt suðvesturhorninu mikið forskot umfram aðra landsfluta. Þetta mætti með góðum rökum kalla ríkisrekna samkeppnisbjögun, sem ýkt hefur þá miklu samþjöppun sem orðið hefur. Á 21. öldinni er aðgengi að millilandaflugi eins mikilvægt og raflýsing í sveitum á 19. öld og þjóðvegakerfið á 20. öldinni. Í sífellt smærri heimi verður aðgengi að millilandaflugi ein mikilvægasta breytan í því hvernig fyrirtæki geti sótt fram og hvar fólk vill velja sér búsetu. Íbúi höfuðborgarsvæðisins getur ekið til Keflavíkur og flogið þaðan beint til fjölmargra borga meðan íbúar landsbyggðarinnar þurfa að bæta við innanlandsflugi, löngum akstri, gistingu eða ferðadegi, með tilheyrandi vinnutapi. Aðgengi hefur efnahagslegt virði og ræður búsetuskilyrðum í mörgum tilvikum. Sama gildir síðan um erlenda ferðamenn sem fæstir fara lengra en 150 km frá innkomuflugvelli og fara því síður á Vestfirði, Norður- eða Austurland, meðan ofbeit ferðamanna á Suðvestur -og Suðurlandi er staðreynd. Þetta hefur síðan þýtt að skilyrði fyrir uppbyggingu ferðaþjónustu eru mun lakari þeim mun lengra frá Keflavík sem farið er. Þannig erum við sem þjóð eingöngu að nýta lítinn hluta þeirra möguleika sem við gætum verið að selja erlendum ferðamönnum, væri tekið á þessu með markvissum hætti. Ekki Reykjavík gegn landsbyggðinni Það er auðvelt að japla á gamalli tuggu um að Reykjavík hafi fengið of mikið og landsbyggðin of lítið. Þetta er hins vegar alls ekki svo. Reykjavík er ein mikilvægasta efnahagsstoð þjóðarinnar. Öflug höfuðborg með háskólum, menningu, fjármálakerfi, sérfræðingum og alþjóðlegum tengslum styrkir allt Ísland. En einn sterkur kjarni nægir ekki til að halda landinu í byggð og hagnýta alla möguleika þess. Nýlega var kynnt ný borgarstefna á Íslandi, sem miðar að því að byggja upp Akureyri sem svæðisborg og styrkja höfuðborgarhlutverk (og skyldur) Reykjavíkur. Í Eyjafirði eru þegar um 25 þúsund íbúar, háskóli, sjúkrahús, alþjóðaflugvöllur, fjölbreytt atvinnulíf og þjónusta fyrir atvinnusóknarsvæði sem telur um 35 þúsund manns. Hvað gæti gerst ef við byggðum Akureyri markvisst upp sem annan þjóðarkjarna Íslands? Ekki sem keppinaut Reykjavíkur, heldur sem nægilega stórt atvinnu-, mennta- og þjónustusvæði til að þar geti þrifist fjölbreyttur vinnumarkaður sérfræðinga og alþjóðlegra fyrirtækja. Síðasta markvissa byggðaaðgerð fyrir Akureyri var stofnun Háskólans á Akureyri. Síðan þá hefur ekkert gerst í þessa veru. Þar var hugsað stórt og til framtíðar, en samt með fæturna á jörðinni. Í kjölfarið hefur byggst upp öflugt háskólasamfélag sem sinnir nú mikilvægum þáttum í menntunarþörf þjóðarinnar og styður við aðra uppbyggingu, sbr Sjúkrahúsið á Akureyri og sjávarútvegsfyrirtæki um land allt. Á sama hátt ætti að styrkja aðra svæðiskjarna út frá styrkleikum hvers svæðis. Þrjú þúsund störf til 2036 Um 29 þúsund stöðugildi eru hjá ríkinu og um 70% þeirra á höfuðborgarsvæðinu. Hvað ef við settum okkur það markmið að 3.000 ríkisstöðugildi yrðu utan höfuðborgarsvæðisins árið 2036? Með þeirri tölu væri verið að jafna hlutfallslega tölu starfa á vegum hins opinbera eftir svæðum á næstu 10 árum. Ekki með því að fjölga ríkisstörfum og ekki með því að flytja fólk nauðugt (sbr Fiskistofa, sem flestir eru sammála um að hafi verið seinheppnuð útfærsla á góðri hugsun). Þetta næst fram með náttúrulegri starfsmannaveltu, stafrænum starfsstöðvum og þeirri einföldu reglu að ekki sé sjálfgefið að opinberar ráðningar séu í Reykjavík. Ríkið greiðir þessi laun hvort sem er svo ekki er verið að bæta í. Spurningin er hvar störfin verða staðsett og hvaða jákvæðu ruðningsáhrif þau kalla fram. Hvað mælir til dæmis mót flutningi ráðuneyta, ríkisstofnana eða annarra þjóðfélagsinnviða víðar um landið? Okkur væri hollt að horfa til reynslu Norðmanna af þessu og hvernig þeir hafa unnið markvisst í því að byggja upp sína stofnanainnviði með byggðafestu í huga. Stækkum Ísland Þjóðaratkvæðagreiðslan er vísbending um að upplifun Íslendinga af eigin samfélagi sé farin að verða óþægilega ólík eftir búsetu. Þjóðarspegillinn er líka orðinn ansi bjagaður, þegar aðeins er horft til eins svæðis í fréttaöflun og síðan hent inn blandi af krúttfréttum úr sauðburði og leikskólastarfi utan að landi til uppfyllingar. Við ættum að rannsaka þetta frekar og ekki reyna að útskýra það með fordómum í hvora áttina sem er. Lausnin er ekki að veikja Reykjavík eða beita miðstýringu eða efnahagshvötum sem ekki fást staðist venjuleg hagfræðilögmál. Lausnin er að fjölga stöðum þar sem hægt er að hlúa að atvinnutækifærum sem eru sambærileg við það sem best gerist og tryggja að fjárfesting í innviðum og skipulagi verði ekki samkeppnishamlandi og dragbítur á einstaka landshluta. Byggðastefna er ekki spurning um tilfærslu fjármuna. Byggðastefna er hagvaxtarstefna sem á og verður að byggja á eðlilegum efnahagshvötum. Í landi tæplega 400 þúsund manna höfum við ekki efni á að nýta ekki stóran hluta landsins, mannauðsins eða innviðanna. Það er eins og að eiga stórt landsvæði og kjósa að yrkja einungis lítinn hluta þess. Við þurfum ekki að rífast um hvernig skipta skuli kökunni. Við þurfum að baka stærri köku. Þorvaldur Lúðvík Sigurjónsson formaður Sjálfstæðisfélags Akureyrar, viðskiptafræðingur, flugmaður og fyrrverandi alls konar

Frumvarp ríkisstjórnar Kristrúnar Frostadóttur um fjárlög fyrir árið 2027 liggur nú fyrir. Það hefur vart farið framhjá neinum. Ríkisstjórnin hreykir sig af því við hvert tækifæri sem gefst að hallarekstur ríkissjóðs verði stöðvaður á næsta ári. Það markmið eitt og sér er gott og gilt, og skiptir svo sannarlega máli, aftur á móti er alls ekki sama hvaða leið er farin að því að skila hallalausum fjárlögum. Sú leið sem ríkisstjórnin kýs nú ótrauð að feta vekur ugg svo vægt sé til orða tekið enda birtast í frumvarpinu skattahækkanir ofan á skattahækkanir. Skattasleggja ríkisstjórnarinnar Þar sem enginn virðist vera óhultur fyrir skattasleggju ríkisstjórnarinnar, sérstaklega ekki ferðaþjónustan. Stærsta einstaka útflutningsatvinnugrein þjóðarbúsins sem á nú að bera hitann og þungann af fyrirhuguðum skattahækkunum stjórnarinnar. Ríkisstjórnin ætlar sér að taka upp svokallað auðlindagjald fyrir aðgang ferðamanna að náttúruperlum Íslands og hækka virðisaukaskatt á aðgang að baðlónum úr 11% þrepinu í 24%. Þar að auki ætlar hún sér í þá nýbreytni að færa gistináttaskatt og innviðagjald á farþega skemmtiferðaskipa undir hækkun krónutölugjalda á milli ára. Gistináttaskattur og innviðagjald munu því hækka um 5,2% á næsta ári og ekki verður annað séð en að þessi íþyngjandi breyting sé komin til að vera hjá þessari ríkisstjórn. Þá eru aðrir skattar og gjöld sem ríkisstjórnin ætlar sér líka að hækka sem eru hér ónefndir en hafa svo sannarlega einnig áhrif á þjónustu við ferðamenn. Vert er hins vegar að nefna kílómetragjaldið sérstaklega, þar sem ríkisstjórnin leggur til að það skuli hækkað um 15,9%. Það er ekki eitt, það er allt, þegar kemur að hækkun skatta og gjalda á ferðaþjónustuna. Skaðinn verður mestur á landsbyggðinni Allt eiga þessir skattar það sameiginlegt að snerta ferðaþjónustuna beint eða óbeint og að vera í raun landsbyggðarskattar. Nær öll baðlón landsins eru stödd utan höfuðborgarsvæðisins og þær náttúruperlur sem munu verða fyrir barðinu á nýrri gjaldtöku sömuleiðis. Baðlón eru sérstaklega mikilvægir seglar úti á landi enda eru mörg þeirra staðsett á svæðum þar sem framboð annarrar afþreyingar er takmarkað. Þau laða ferðamenn að og gera það að verkum að oft og tíðum kjósa þeir að dvelja lengur og gista nálægt þeim. Þar að auki eru gestir baðlóna að stórum hluta Íslendingar og heimamenn. Þessari uppbyggingu teflir ríkisstjórnin nú í tvísýnu og öllum þeim störfum sem starfsemi baðlóna skapar hringinn í kringum landið. Ríkisstjórnin ætlar sér hins vegar ekki aðeins að hækka skatta og gjöld á þá afþreyingu og gistingu sem fyrir er og hefur byggst upp um allt land heldur einnig að auka álögur og hækka kostnaðinn við að ferðast til þeirra. Staðreyndin er sú að um 64% ferðamanna velja bílaleigubíl sem sinn aðalferðamáta hér á landi og hækkun kílómetragjaldsins getur hæglega leitt til þess að þeir kjósi að stytta ferðalagið sitt og leigja bíl í færri daga en ella. Komur skemmtiferðaskipa eru svo ekki síður mikilvægar fyrir minni hafnir og smærri samfélög landsins en árleg hækkun innviðagjaldsins mun ekki vera til þess fallin að fjölga þeim. Sitt sýnist hverjum en ljóst er að ríkisstjórnin hefur hent ferðaþjónustunni fyrir rútu hallalausra fjárlaga og skaðinn mun verða mestur á landsbyggðinni. Njáll Trausti Friðbertsson alþingismaður Sjálfstæðisflokksins í Norðausturkjördæmi - situr í fjárlaganefnd Alþingis

Ræða Guðrúnar Hafsteinsdóttur, formanns Sjálfstæðisflokksins, við stefnuræðu forsætisráðherra 9. september 2026. Kæru landsmenn. „Við vitum að aukið frelsi leysir bundin öfl úr læðingi og eykur þjóðinni þrótt og velsæld.“ Þetta sagði Ólafur Thors á Alþingi fyrir rúmum sjötíu árum. Þessi orð eiga enn við. Trúin á frelsi einstaklingsins og framtak fólksins er enn kjarninn í sjálfstæðisstefnunni. Stjórnvöld geta leyst þann kraft úr læðingi. Þau geta líka bundið hann niður. Nú nálgast kjörtímabilið hálfleik. Ríkisstjórnin hét lægri verðbólgu og lægri vöxtum. Hefur hún staðið við það? Nei. Verðbólgan er 5,6%. Stýrivextir eru 8%. Landsframleiðslan dróst saman um 1,1% á öðrum ársfjórðungi frá sama tíma í fyrra. Síðasta haust boðaði forsætisráðherra verðmætasköpunarhaust. Það varð að vaxtahækkunarvori. Nú blasir við verðbólguvetur. Já, verkin tala. En þau segja allt aðra sögu en forsætisráðherra. Kæru landsmenn Stöðugleiki er eitt stærsta velferðarmálið. Að bæta daglegt líf fólks hlýtur að byrja á því að létta vaxtabyrðina og ná niður verðbólgunni. Við fögnum því sem vel er gert. En fyrirheit verða að skila sér alla leið til fólksins í landinu. Það er rétt að stefna að hallalausum fjárlögum. En fjárlagafrumvarp er áætlun. Ég þekki það úr atvinnurekstri að uppgjörið er það sem skiptir öllu máli. Það fagnar enginn góðri áætlun. Forsætisráðherra talar um að laga Ísland. Það er engin þörf á að laga Ísland. Það sem þarf að laga er efnahagsstjórn ríkisstjórnarinnar og létta byrðarnar á fólkinu sem vill sækja fram. Fjárlög þessa árs gerðu ráð fyrir 28 milljarða króna halla. Nú stefnir í að hallinn verði um 68 milljarðar. Þegar skekkjan er 40 milljarðar er ekki ástæða til að fagna of snemma. Nú á að sækja 23 milljarða með nýjum skattahækkunum. Þau boða aðhald sem felst í því að fresta útgjöldum þar til síðar. Það er ekki sparnaður að geyma reikninginn þar til á næsta ári. Krónutölugjöld ríkisins eiga almennt að hækka um 5,2%, meira en tvöfalt verðbólgumarkmið Seðlabankans. Bankaskatturinn hækkar og kílómetragjaldið líka. Seðlabankinn hefur þegar bent á þátt opinberra gjaldahækkana í aukinni verðbólgu. Ríkisstjórnin ætlar að rétta ríkisfjármálin af með því að gera meiri kröfur til fólksins. Sjálfstæðisflokkurinn vill rétta þau af með því að gera meiri kröfur til ríkisins. Þar liggur skýri munurinn. Stjórnarsamstarfið virðist ganga út á að ef einn flokkur fær sitt verði næsti að fá sitt líka, hvort sem málin fara saman eða ekki. ESB-vegferðin tók tíma, orku og fé. Þann 29. ágúst hafnaði þjóðin því að hefja aðildarviðræður á ný. Það var skýr, lýðræðisleg niðurstaða. Þjóðin sendi ríkisstjórninni skilaboð um að við ætlum að ráða málum okkar sjálf – og að ríkisstjórnin ætti að hugsa fyrst og fremst um þau verkefnin sem hafa setið á hakanum hér heima fyrir. Mikið vildi ég að ríkisstjórnin hlustaði á þennan vilja þjóðarinnar. Stærsta loforð ríkisstjórnarinnar var að ná niður verðbólgu og vöxtum. Þangað hefði átt að beina kröftunum sem fóru í þessa vegferð. Sá tími kemur ekki aftur. Við eigum áfram að rækta EES-samninginn og tengsl við vinaþjóðir beggja vegna Atlantshafsins. Fullveldi fylgir ábyrgð. Enginn annar vinnur heimavinnuna fyrir okkur. Góðir landsmenn Ég finn engan uppgjafartón þegar ég hitti fólk um landið. Fólk vill koma fyrirtækjum á fót og skapa störf. Ungt fólk vill eignast heimili og festa rætur. Það biður um stöðugleika og svigrúm til að láta áformin rætast. Tækifærin eru alls staðar. En ríkisstjórnin grípur þau ekki. Við erum fámenn þjóð en höfum aldrei hugsað smátt. Íslensk fyrirtæki keppa við þau bestu og selja hugvit, tækni, matvæli og þjónustu um allan heim. Þau skapa störfin og útflutningstekjurnar sem standa undir lífskjörum okkar og íslensk fyrirtæki eiga það skilið að við sköpum þeim sem best skilyrði svo að þau geti vaxið. Á þessu ári féll Ísland um sjö sæti í alþjóðlegri samkeppnishæfnimælingu IMD. Það snertir okkur öll. Samkeppnishæfnin ræður því hvort störfin verða til hér eða annars staðar. Hvort fyrirtæki fjárfesta á Íslandi, ráða fleira fólk og greiða góð laun. Ríkisstjórnin svarar með hærri sköttum og gjöldum. Hún talar um verðmætasköpun en kemur fram við atvinnulífið eins og óþrjótandi skattstofn. Sjálfstæðisflokkurinn vill að fólk haldi meira eftir af því sem það aflar og að fyrirtækin hafi svigrúm til fjárfestinga og nýrra starfa. Þannig styrkjum við samkeppnishæfni Íslands og bætum lífskjör. Við höfum lagt til að gjaldskrár ríkisins hækki ekki umfram 2,5% verðbólgumarkmið og að dregið verði úr skattahækkunum. Við viljum fara yfir ríkisreksturinn lið fyrir lið og forgangsraða í þágu grunnþjónustunnar. Atvinnulífið stendur undir velferðinni. Þess vegna er öflugt atvinnulíf hagsmunamál hverrar fjölskyldu. Við viljum að fleiri sjái sér framtíð í að stofna fyrirtæki á Íslandi og að þau sem hér starfa hafi ástæðu til að vaxa hér áfram. Sjálfstæðisstefnan sameinar rétt þjóðarinnar til að ráða sínum málum og rétt fólksins til að ráða sínu lífi. Við viljum ríki sem þjónar fólkinu. Við höfum áður rutt brautina fyrir uppbyggingu atvinnulífsins. Nú þarf að gera það aftur. Ég leiði Sjálfstæðisflokk sem treystir fólkinu. Við erum tilbúin að taka ábyrgð á þeirri stefnubreytingu. Ísland býr yfir miklum krafti. Hann er hjá fólkinu sem vinnur, skapar og heldur samfélaginu gangandi. Stjórnvöld eiga að leysa þann kraft úr læðingi. Það er verkefnið sem bíður. Við höfum trú á Íslandi – og nú þarf ríkisstjórnin að hafa trú á Íslendingum.

Ræða Jens Garðars Helgasonar, varaformanns Sjálfstæðisflokksins, við stefnuræðu forsætisráðherra 9. september 2026 Virðulegur forseti – kæru landsmenn Við myndun ríkisstjórnarinnar sagði formaður Viðreisnar skýrt, með leyfi forseta: „Ég vil taka það fram í þessu samhengi líka, við ætlum ekki að hækka tekjuskatta á fólk, við ætlum ekki að hækka skatta á lögaðila, við ætlum ekki að hækka fjármagnstekjuskatta og við ætlum ekki að hækka virðisaukaskatt á ferðaþjónustu“. Tilvitnun lýkur. Þetta voru ekki óljós orð. Þau voru ekki sögð í hálfkæringi. Þetta voru loforð við fólk, venjulegt fólk, og fyrirtæki í landinu. En hvað hefur dunið á landsmönnum frá því að þessi ríkisstjórn tók við. Skattahækkanir, skattahækkanir og aftur skattahækkanir. Loforðin hafa verið svikin. Ríkisstjórnin talar um mikilvægi þess að leggja fram hallalaus fjárlög. Um það getum við verið sammála. En það eru aðrar og betri leiðir til þess. Það þarf ekki ætíð að ætlast til að almennir borgarar herði sultarólina. Ríkið getur líka gert það, og það mikið frekar heldur en heimilin. Spurningin á ekki að vera hvern getum við rukkað meira? Fyrsta spurning ábyrgra stjórnmálamanna á að vera: Hvar getum við farið betur með? Í síðustu fjárlögum hækkuðu skattar og gjöld á heimilin og fyrirtækin í landinu um 30 milljarða. Þrátt fyrir varnaðarorð okkar hélt ríkisstjórnin ótrauð áfram. Og hvað gerðist. Verðbólgan fór á flug, atvinnuleysi jókst og vextir hækkuðu. Virðulegur forseti, Það er fjölskyldan sem greiðir nú hærri vexti af íbúðinni sinni. Það er iðnaðarmaðurinn sem sér verkefnunum fækka. Það herðir að hjá ferðaþjónustufyrirtækinu úti á landi sem hefur fjárfest, skapað störf og byggt upp þjónustu þar sem áður var lítið atvinnuframboð. Já, loforðin hafa verið svikin. Verst er að þessi ríkisstjórn hefur ekkert lært. Formaður Flokks fólksins er ennþá með visa kortið og er hvergi hætt að eyða um efni fram, af annarra manna fé. Nú á að hækka skatta og gjöld um 34 milljarða! 34 milljarða til viðbótar við þá þrjátíu sem voru lagðir á þjóðina fyrir tæpu ári síðan. Enn er loforðin svikin. Ferðaþjónustan fær yfir 11 milljarða í nýjar álögur, byggingariðnaðurinn auknar byrðar og einstaklingar greiða hærri skatta. Sjúklingar borga meira og hækkun bankaskatts mun þrýsta upp vöxtum. Enginn sleppur. Allra síst venjulega fólkið sem ríkisstjórnin ætlaði að hlífa. Því kemur það ekkert á óvart að 85% þeirra sem tóku afstöðu, treysta ekki ríkisstjórninni til að ná tökum á efnahagsmálunum og það er mér til efs að nokkur ríkisstjórn í lýðveldissögunni hafi fengið annan eins áfellisdóm frá þjóðinni. En þetta er ekki eini dómur þjóðarinnar yfir verkum og stefnu ríkisstjórnar Kristrúnar Frostadóttur. Ríkisstjórnarflokkarnir guldu afhroð í síðustu sveitarstjórnarkosningum. Hraðaupphlaup hæstvirts utanríkisráðherra í að koma þjóðinni í Evrópusambandið endaði með óverjandi skoti í eigið mark. En hæstvirtur forsætisráðherra segist vera að laga Ísland. Miðað við 64 milljarða skatta og gjaldahækkanir þá er bara verið að laga Ísland að einu og það er sósíalismi. Þar sem fólkið er fyrir ríkið, en ríkið er ekki fyrir fólkið. Kæru landsmenn, Ríkisstjórnin skreytir sig með verkum sem hvíla á því að leggja þyngri og þyngri byrðar á hinn vinnandi mann. Um slíka stjórn komst skáldið góða frá Fagraskógi ágætlega að orði: Löggjafar, sem lítið skilja, lúta aldrei fólksins vilja, koma öllu á vonarvöl, verða sjálfir – þjóðarböl. .

Það verður erfiðara með hverjum deginum sem líður að fylgjast með ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur hækka álögur á fólk og fyrirtæki og boða enn frekari hækkanir í nýjum fjárlögum. Oftar en ekki hafa það verið álögur sem hæglega má kalla landsbyggðarskatta þar sem þeir eiga það til að leggjast þyngra á fólk og fyrirtæki utan höfuðborgarsvæðisins. Ríkisstjórnin hefur nú þegar meðal annars hækkað vörugjöld af ökutækjum, lagt á kílómetragjald á ökutæki sem ganga fyrir jarðefnaeldsneyti og hækkað gjaldskrár um allt að tugi prósenta. Allt eru þetta breytingar á álögum sem koma einstaklega illa við heimilin og fyrirtækin í landinu og kynda verðbólgubálið. En ríkisstjórnin er hvergi hætt og nú á að tækla ferðaþjónustuna. Stjórnin ætlar, þvert á gefin loforð, að hækka virðisaukaskatt á baðlón og taka upp nýtt gjald fyrir aðgang ferðamanna að náttúruperlum Íslands. Rétt er að benda á þá staðreynd að velflest baðlón eru staðsett á landsbyggðinni og þeir ferðamannastaðir sem munu verða fyrir barðinu á aukinni gjaldtöku sömuleiðis. Mikið undir í einstökum sveitarfélögum Í ferðaþjónustu starfar um 31 þúsund manns um landið allt og tæplega helmingur þeirra er búsettur á landsbyggðinni. Ferðaþjónusta er ein mikilvægasta atvinnugrein hinna dreifðu byggða og hefur í raun reynst ein farsælasta byggðastefna lýðveldisins fyrr og síðar. Ef ríkisstjórnin fer sínu fram má vera ljóst að hrikta tekur verulega í stoðum ferðaþjónustunnar hringinn í kringum landið og störfum verður teflt í tvísýnu. Margt má segja um ferðaþjónustuna líkt og aðrar atvinnugreinar en ljóst er að þjónusta við ferðamenn skapar störf. Í kjördæmi undirritaðs eru til að mynda fjögur baðlón, 20 milljarða fjárfesting, sem skapa um 150 heilsársstörf og þá eru ótalin öll þau afleiddu störf sem fylgja með. Þessari starfsemi má ekki taka sem sjálfsögðum hlut. Þess þá heldur þeirri staðreynd að baðlón spila lykilhlutverk í virðiskeðju ferðaþjónustunnar, skapa áfangastaðnum Íslandi einstaka sérstöðu á heimsvísu og eru þess eðlis að ferðamenn dvelja lengur í viðkomandi sveitarfélagi eða landshluta þar sem starfsemi þeirra fer fram. Þau eru ekki aðeins vinsælasta afþreying ferðamanna sem sækja Ísland heim heldur einnig meðal heimamanna og þeirra Íslendinga sem ferðast innanlands. Varnaðarorð virt að vettugi Það styttist í að þingheimur komi saman og fjárlög fyrir árið 2027 verði birt. Engin merki eru um að ríkisstjórnin ætli sér að hverfa frá auknum álögum á ferðaþjónustuna. Þvert á móti er fjármála- og efnahagsráðherra nú farinn að reyna að réttlæta hækkun virðisaukaskattsins opinberlega. Þegar virðisaukaskattshækkunin var kynnt í vor gerðu meðal annarra Vök Baths við Urriðavatn á Austurlandi alvarlegar athugasemdir við áformin. Enda er raunveruleikinn sá að verði þau að veruleika er líklegra en ekki að loka þurfi baðlóninu yfir erfiðustu vetrarmánuðina. Þessi varnaðarorð hafa hingað til verið virt að vettugi og landsbyggðarþingmenn stjórnarmeirihlutans virðast ætla að láta enn einn landsbyggðarskattinn yfir sig ganga eins og ekkert sé sjálfsagðara. Það virðist engu máli skipta þó störf í þeirra heimabyggð verði undir. Það er ekki mikil reisn yfir því að vera nytsamur meinleysingi í tannhjóli ríkisstjórnar sem grefur undan atvinnuöryggi og drepur í dróma frumkvæði og nýsköpun í heimabyggð. Jens Garðar Helgason varaformaður Sjálfstæðisflokksins

Íslenska þjóðin hefur svarað og hafnað því að hefja að nýju aðildarviðræður við Evrópusambandið. Kjörsókn var gríðarlega góð, sú mesta í þjóðaratkvæðagreiðslu í lýðveldissögunni, og niðurstaðan skýr. Ég hef lengi verið þeirrar skoðunar að Íslendingum sé betur borgið sem sjálfstæðri þjóð utan Evrópusambandsins, í nánu samstarfi við Evrópu í gegnum EES-samninginn og með sterk tengsl við vina- og bandalagsþjóðir okkar beggja vegna Atlantshafsins. Þjóðin komst að sömu niðurstöðu. Fyrir kosningar lagði ríkisstjórnin mikla áherslu á að treysta þjóðinni. Forsætisráðherra sagði fólkið í landinu vita sínu viti og vera fullfært um að ræða málin af yfirvegun og taka eigin ákvörðun. Ég er hjartanlega sammála. Síðustu dagar hafa þó sýnt að það er ekki nóg að segjast ætla að virða niðurstöðu kosninga heldur þarf að sýna það í verki. Það á einnig við þegar niðurstaðan er önnur en sú sem stjórnvöld vonuðust eftir. Það er lítil virðing fólgin í því að segjast samþykkja niðurstöðuna og byrja svo strax að útskýra hvers vegna kjósendur hafi í raun kosið rangt. Virðing fyrir lýðræðislegri niðurstöðu getur ekki verið með fyrirvara um útkomuna. Þegar þjóðin hefur talað eiga stjórnvöld að hlusta. Aðkallandi verkefni Nú þarf ríkisstjórnin að snúa sér að þeim verkefnum sem hún ber sjálf ábyrgð á og kallað er eftir að hún einbeiti sér að. Verðbólga hefur verið yfir 5% það sem af er ári og í lok ágúst mældist hún 5,6%. Seðlabankinn sá ástæðu til þess að hækka stýrivexti aftur 19. ágúst og eru þeir nú 8%. Bankinn benti sérstaklega á að hækkun opinberra gjalda hefði átt þátt í aukinni verðbólgu. Þetta er veruleikinn sem heimilin búa við. Háir vextir og þrálát verðbólga hafa þegar þrengt verulega að. Á sama tíma lofar ríkisstjórnin að skila hallalausum fjárlögum „sama hvað það kostar“. Miðað við þá miklu útgjaldaaukningu sem þegar hefur verið boðuð er hins vegar erfitt að sjá hvernig það markmið á að nást án verulegra skattahækkana. Þá væri ríkisstjórnin í raun að bregðast við erfiðri stöðu heimilanna með því að leggja á þau enn meiri byrðar. Það er öfug leið út úr vandanum. Nú þarf að ná tökum á útgjöldunum, forgangsraða og skapa skilyrði fyrir því að verðbólga og vextir geti lækkað. Ég minni á að ekkert af þessu er vandamál sem Evrópusambandið leysir fyrir okkur. Þetta eru verkefni ríkisstjórnarinnar sem verður að ná tökum á ríkisfjármálunum. Hún verður að hætta að ýta undir kostnaðarhækkanir með eigin ákvörðunum og vinna heimavinnuna. Sú heimavinna snýst raunar um meira en ríkisfjármálin ein. Við þurfum að auka framleiðni, greiða fyrir fjárfestingu, tryggja næga orku fyrir heimili og atvinnulíf og hraða uppbyggingu húsnæðis. Þá bíða stór verkefni í heilbrigðiskerfinu, löggæslu og annarri grunnþjónustu. Þetta eru allt verkefni sem stjórnvöld geta ekki vísað annað eða beðið með. Það væru því mikil mistök ef ríkisstjórnin eyddi næstu vikum í að kryfja hvers vegna þjóðin sagði nei eða leita skýringa á niðurstöðunni. Svarið liggur fyrir. Nú þarf hún að einbeita sér að því sem hún var kjörin til að gera: Að ná tökum á verkefnunum hér heima. Þjóðin hafnaði þeirri hugmynd að lausnin á okkar stærstu verkefnum lægi í nýjum Evrópuleiðangri. Skilaboðin voru skýr: Við eigum að vinna heimavinnuna okkar sjálf. Nú þarf ríkisstjórnin að gera einmitt það. Guðrún Hafsteinsdóttir formaður Sjálfstæðisflokksins

Forsætisráðherra hefur sagt að ef þjóðin samþykki að hefja aðildarviðræður við Evrópusambandið að nýju ætli hún að „selja landið fokdýrt“. Ég hef hugsað mikið um þessi ummæli, því þau leiða að spurningunni: Hvers virði er fullveldi Íslands? Hvaða verðmiða setjum við á það að eiga sjálf lokaákvörðunarvaldið yfir auðlindunum okkar? Hvað þarf að koma í staðinn fyrir réttinn til að setja sjálf lögin okkar og ráða eigin málum? Að mínu mati er ekki til sú upphæð sem fær okkur til að láta af hendi rétt sem fyrri kynslóðir lögðu svo mikið á sig til þess að færa okkur. Ísland á ekki að vera til sölu. Hvorki ódýrt né fokdýrt. Já þýðir formlegt aðildarferli Það er mikilvægt að kalla hlutina réttum nöfnum. Við erum ekki að kjósa um að fá meiri upplýsingar eða „kíkja í pakkann“. Með jái er verið að veita ríkisstjórninni umboð til að hefja að nýju formlegt aðildarferli sem hófst með umsókn Íslands um aðild að Evrópusambandinu árið 2009 og hefur aðild að sambandinu að markmiði. Í þessu sambandi skiptir fullveldið verulegu máli. Það er réttur íslensku þjóðarinnar til að ráða eigin málum. Við setjum lögin okkar sjálf, ráðum yfir auðlindunum okkar sjálf og tökum ákvarðanir um íslenskt samfélag út frá íslenskum aðstæðum. Það getur verið fullvalda ákvörðun að framselja vald. En vald sem hefur verið framselt er ekki lengur í okkar höndum og þar liggur kjarni málsins. Þetta sést skýrt í sjávarútveginum. Við ráðum fiskveiðiauðlindinni sjálf í dag. Við setjum reglurnar og ákveðum hvernig auðlindin er nýtt. Ríkisstjórnin talar mikið um sérstöðu Íslands og mögulegar sérlausnir. En hún hefur ekki viljað segja að full yfirráð Íslands yfir fiskveiðiauðlindinni verði að vera varanleg. Þar birtist spurningin um fullveldið í sinni skýrustu mynd. Þjóðin er beðin um umboð til að hefja aðildarferlið að nýju án þess að ríkisstjórnin hafi gert full og varanleg yfirráð yfir auðlindinni að ófrávíkjanlegu skilyrði. Fyrir mér á það ekki að vera flókið að gera skýlausa kröfu um full og varanleg yfirráð íslensku þjóðarinnar yfir auðlindum sínum. Við ráðum okkur sjálf í dag. Við eigum ekki að þurfa undanþágu til þess að gera það áfram. Stærsta og öruggasta undanþágan sem Ísland getur fengið frá sameiginlegri sjávarútvegsstefnu Evrópusambandsins er einfaldlega að standa utan Evrópusambandsins. Uppgjöf ríkisstjórnarinnar Fullveldið snýst líka um efnahagslegt svigrúm. Ríkisstjórnin tók við völdum og lofaði að ná niður verðbólgu og vöxtum. Eftir því sem árangurinn hefur látið meira á sér standa hefur Evrópusambandið og evran í auknum mæli verið sett fram sem svarið. Það sást vel í þeirri þórðargleði sem greip um sig meðal stjórnarliða í gær eftir að Seðlabankinn tilkynnti um hækkun stýrivaxta. Ég hafna þessari uppgjöf. Evran tekur ekki ábyrgðina af ríkisstjórninni á ríkisfjármálum, byggir ekki húsin sem vantar og dregur ekki úr ríkisútgjöldum. Það er engin Evrópusambandsflýtileið fram hjá ábyrgri hagstjórn. Ísland er ekki vandamál sem Brussel þarf að leysa. Við þurfum ríkisstjórn sem trúir því að við getum leyst verkefnin hér heima. Þetta er heldur ekki val milli Evrópu og einangrunar. Ísland á og mun áfram eiga náið samstarf við Evrópu og aðrar vinaþjóðir. Sjálfstæðisflokkurinn hefur alla tíð staðið fyrir vestrænni samvinnu, frjálsum viðskiptum og alþjóðlegu samstarfi. En það er grundvallarmunur á samstarfi sjálfstæðra þjóða og aðild að yfirþjóðlegu sambandi. Við eigum heldur ekki að láta smæð Íslands verða rök fyrir því að færa ákvörðunarvald frá landinu. Sjálfstæði þjóðarinnar hefur aldrei staðið í vegi fyrir nánu alþjóðlegu samstarfi. Við heyrum sífellt að Ísland verði að ganga í Evrópusambandið til að fá sæti við borðið. Auðvitað skiptir máli að geta haft áhrif. En við verðum líka að spyrja hvað við látum af hendi fyrir það sæti. Hvers virði er sæti við borðið ef við höfum ekki síðasta orðið? Ég vil að síðasta orðið um grundvallarhagsmuni Íslands verði áfram hjá íslensku þjóðinni. Þess vegna tel ég hagsmunum Íslands betur borgið utan Evrópusambandsins. Sjálfstæðið sem okkur var fært er arfur sem okkur ber að varðveita og skila óskertum áfram. Guðrún Hafsteinsdóttir formaður Sjálfstæðisflokksins

Ég hef varið stærstum hluta starfsævi minnar í íslensku atvinnulífi. Þar lærði ég að stærstu ákvarðanirnar eru sjaldnast teknar í hita augnabliksins. Þær eru teknar þegar fólk gefur sér tíma til að horfa fram á veginn, vega og meta kosti og galla og spyrja einfaldlega: Hvað þjónar okkur best til lengri tíma? Sama á við þegar við metum hvort Ísland eigi að hefja að nýju aðildarviðræður við ESB. Áður en við göngum til atkvæða eigum við að spyrja: Hvernig stendur Evrópa sjálf og hvað getum við lært af stöðunni þar? Þessar spurningar skipta sérstaklega miklu máli nú, áður en við göngum til atkvæða um umfangsmikið umsóknarferli sem hefur fulla aðild að markmiði. Alvarlegar áskoranir innan ESB Mario Draghi, fyrrverandi forseti Seðlabanka Evrópu, vann að beiðni framkvæmdastjórnar ESB ítarlega úttekt á samkeppnishæfni sambandsins. Niðurstaðan var sláandi. Frá árinu 2000 hafa raunráðstöfunartekjur á mann aukist nær tvöfalt meira í Bandaríkjunum en innan ESB. Draghi bendir á að meginástæðan fyrir því að ESB hefur dregist aftur úr Bandaríkjunum sé minni framleiðni og taldi hann jafnframt að ESB þyrfti að auka fjárfestingu um 750 til 800 milljarða evra á ári til að hrinda tillögum skýrslunnar í framkvæmd, meðal annars á sviði nýsköpunar, stafrænnar uppbyggingar, orkuskipta og varnarmála. Þetta er ekki gagnrýni frá andstæðingum ESB heldur greining sem sambandið sjálft kallaði eftir. Atvinnulífið tekur undir þessi viðvörunarorð. Í nýrri skýrslu BusinessEurope frá júní sl. segir meirihluti aðildarsamtakanna að viðskiptaumhverfið í Evrópu hafi versnað á undanförnum sex mánuðum. Þau segja að aðgerðir til að bæta samkeppnishæfni hafi enn ekki skilað fyrirtækjum áþreifanlegum árangri. Flókið regluverk hamli fjárfestingu og nýsköpun, orkukostnaður sé áfram of hár og hindranir séu enn til staðar innan innri markaðarins. Í könnun þýsku Samtaka iðnaðarins BDI frá 2025 kom fram að um þriðjungur stórra iðnfyrirtækja hefði þegar flutt hluta rannsókna og þróunar frá Þýskalandi. Nær tveir af hverjum þremur töldu erlenda keppinauta eiga auðveldara með að koma nýjum hugmyndum og tækni í framkvæmd. Kostnaður og minni skriffinnska erlendis voru meðal helstu ástæðna. Þessar niðurstöður hafa vakið miklar áhyggjur í Evrópu, en þegar rannsóknir og þróun fara úr landi fylgja fjárfestingar, verðmætasköpun og framtíðarstörf gjarnan í kjölfarið. Í skýrslunni Much More Than a Market, sem Enrico Letta, fyrrverandi forsætisráðherra Ítalíu, vann fyrir leiðtogaráð ESB, er dregin upp svipuð mynd. Þar bendir hann á að landsframleiðsla á mann hafi aukist um nær 60% í Bandaríkjunum á árunum 1993–2022 en innan við 30% í Evrópu. Letta undirstrikar jafnframt að ávinningur innri markaðarins sé ekki bundinn við aðild að ESB. Hann nefnir Ísland sérstaklega, lýsir EES-samningnum sem hornsteini samstarfsins og EES-ríkjunum sem mikilvægum samstarfsaðilum ESB. Þegar þessar viðvaranir eru lagðar saman blasir við skýr mynd. ESB glímir ekki aðeins við tímabundna lægð heldur djúpstæðan vanda í hagvexti, framleiðni, nýsköpun og fjárfestingu. Það hlýtur að skipta máli þegar aðild að sambandinu er kynnt hér á landi sem leið að meiri stöðugleika, sterkari samkeppnishæfni og betri lífskjörum. Áður en við færum ESB aukið ákvörðunarvald eigum við að horfast í augu við að sambandið glímir sjálft við alvarlegan vanda á einmitt þessum sviðum. Það sem skiptir íslenskt atvinnulíf mestu Það kemur því ekki á óvart að í nýrri könnun Gallup meðal aðildarfyrirtækja Samtaka atvinnulífsins eru 66% andvíg ESB-aðild en 22 prósent henni hlynnt. Andstaðan nær til bæði smárra sem og stórra fyrirtækja hringinn í kringum landið. Við njótum þegar þess þáttar Evrópusamstarfsins sem skiptir íslenskt atvinnulíf mestu. EES-samningurinn tryggir okkur aðgang að innri markaðnum. Við þurfum því ekki að velja milli Evrópu og einangrunar. Við getum átt náið samstarf, frjáls viðskipti og greiðan markaðsaðgang án þess að færa ESB aukið vald yfir gjaldmiðli, viðskipta- og utanríkisstefnu og mikilvægum auðlindum þjóðarinnar. Við eigum að taka viðvaranir evrópsks atvinnulífs alvarlega og einfalda regluverk, tryggja næga orku, bæta umhverfi fjárfestinga og skapa stöðugleika með ábyrgri hagstjórn. Þetta eru verkefni sem við verðum að leysa hér heima. Ég þekki af eigin raun þann kraft sem býr í íslensku atvinnulífi. Við viljum áfram náið samstarf við Evrópu og þau tækifæri sem opnir markaðir skapa. En við eigum ekki að leita efnahagslegrar töfralausnar í kerfi sem glímir sjálft við djúpstæðan samkeppnishæfnisvanda. Framtíð Íslands verður best byggð með ábyrgri hagstjórn, öflugu atvinnulífi og ákvörðunarvaldinu áfram í íslenskum höndum. Guðrún Hafsteinsdóttir formaður Sjálfstæðisflokksins